سامان ئیسماعیل
لە ڕێوڕەسمە دیمۆکراسییە و ساختەکانی هەرێمی کوردستاندا، هەڵبژاردن هەمیشە وەک ڕووداوێکی وەرچەرخان، مژدەی نوێبوونەوە و دەرفەتێک بۆ گۆڕانکاری پێشکەشی خەڵک دەکرێت. بڵندگۆ حزبییەکان و میدیا بەکرێگیراوەکان هەموو جارێک بانگەشەی ئەوە دەکەن کە «ئەم جارەیان دەنگی هاوڵاتییان چارەنووسساز دەبێت» و ئایندەی حوکمڕانی دیاری دەکات. بەڵام کاتێک تەمومژی بانگەشەکان دەنیشێتەوە و دەنگەکان دەژمێردرێن، جەماوەر بە ئاگابوونەوەیەکی تاڵەوە دەبینن کە هیچ شتێکی بەربەرچاو نەگۆڕاوە؛ هەمان بنەماڵە، هەمان ڕووخسارە ماندووکەرەکان، هەمان حزبە بڕیاربەدەستەکان، و هەمان سەوداکردنی ژێرپەردە لەسەر خەزێنەی گشتی دووبارە دەبنەوە. لە سیستەمێکدا کە کابینەکەی مەسرور بارزانی و هەردوو حزبی دەسەڵاتدار دروستیان کردووە، هەڵبژاردن تەنها وەرزێکی ڕێکخستنەوەی ڕەقەمەکانە بۆ شەرعییەتدانەوە بە هەمان نەخشەی تاڵانکاری و قۆرخکاری.
ئەم بەکارهێنانە بێشەرمانەی سندوقەکانی دەنگدان، گەورەترین سووکایەتییە بە ئیرادە و هۆشیاریی جەماوەر. کاتێک هاوڵاتییان بە هیواوە دەچنە سەر سندوقەکان تا داڕمانی ئابووری، نەبوونی خزمەتگوزاری، و ئیفلیجیی دەزگا شەرعییەکان سزا بدەن، لە کۆتاییدا خۆیان لە بەرامبەر هەمان یاریی درێژخایەنی دابەشکردنی دەسەڵات لە نێوان زۆنی زەرد و سەوزدا دەبیننەوە. پڕۆسەی دیمۆکراسی لە هەرێمدا کراوەتە شانۆگەرییەکی بێزارکەر کە تێیدا ڕەقەمەکانی پەرلەمان دەگۆڕدرێن، بەڵام هاوکێشەی حوکمڕانی و خاوەندارێتیی وڵات نەگۆڕ دەمێنێتەوە؛ دەسەڵاتداران هەڵبژاردن نە وەک ئامرازێک بۆ گۆڕانکاری، بەڵکو وەک وەسیلەیەک بۆ دابەشکردنی دووبارەی ئیمتیازات لە نێوان نەوەکانی یەک بنەماڵە و خێزانی سیاسی بەکار دەهێنن.
کۆتایی ئەم یارییە سیاسییە، حەقیقەتێکی زۆر تاڵ و ڕووتمان بەڕوودا دەپەکێنێتەوە کە چیتر بە هیچ بانگەشەیەک شاراوە نمێنێتەوە: لە سەر زەمینی کوردستاندا، هەموو شتێک بۆ نموونە سندوقەکانی دەنگدان و ناوی کابینەکان دەگۆڕدرێن، بەڵام خاوەندارێتیی سیاسیی وڵاتەکە بە قفڵکراوی لە دەستی هەمان دەسەڵاتداراندا دەمێنێتەوە.