ڕێبارز محمد مەحموود
هەموو حکومەتێکی نوێ کە لە عێراقدا دێتە سەر کار، بە زنجیرەیەک بەڵێنی گەورەوە پێ دەنێتە ناو کۆشکی سەرۆکایەتی وەزیران؛ بەڵێنی دوورخستنەوەی بەرپرسە گەندەڵەکان، پڕکردنەوەی پۆستەکان بە کەسانی پاک و لێهاتوو، و گێڕانەوەی ئەو متمانە گشتییەی کە ساڵانێکە لە نێوان شەقام و دەسەڵاتدا بە تەواوی هەرەس پێهێنراوە. بەڵام واقیعی تاڵی چەندین ساڵی ڕابردوو دەیسەلمێنێت کە گەندەڵی لەم وڵاتەدا بەهۆی بوونی چەند کارەکتەرێکی تاکەکەسیی چاوچنۆکەوە بەردەوام نییە، بەڵکو هۆکاری مانەوە و گەشەکردنی ئەوەیە کە خودی پێکهاتەی دامەزراوەکان ڕێگەی پێ دەدەن و ژینگەیەکی لەباری بۆ فەراهەم دەکەن.
مەترسیی گەورە لە عێراقدا لەوەدایە کە شەڕی دژ بە گەندەڵی کورت دەکرێتەوە لە گۆڕینی فەرمانبەر یان لێپرسراوی فەرمانگەیەک بە کەسانی تر، لە کاتێکدا کێشە بنەڕەتییەکە لەو دەسەڵاتە بێ سنوور و چاودێری نەکراوانەدایە کە بۆ پۆستەکان جێهێڵدراون. ئەگەر بەرپرسەکانی دوێنێ لە سەر کورسییەکانیان لابرێن، بەڵام بەرپرسەکانی سبەینێ بێن و هەمان ئەو دەسەڵاتە ڕەهایانە بە میرات وەربگرنەوە کە دوور لە لێپرسینەوەی یاسایی و چاودێریی توندن، ئەوا عێراق هیچ سەرکەوتنێکی لە دژ بە چەق و مۆڵگەکانی گەندەڵی بەدەست نەهێناوە، بەڵکو تەنیا ناوی سەر تابلۆی دەرگای نووسینگەکانی گۆڕیوە. بنیاتنانی دەوڵەتێکی تەندروست پێویستی بە گۆڕینی یاسا کۆنەکان، کاراکردنی سیستمی چاودێریی سەربەخۆ، شەفافییەت لە خەرجکردنی بودجە و نەهێشتنی پشککاریی حیزبی هەیە لە ناو جومگەکانی فەرمانڕواییدا. تا ئەو کاتەی دەسەڵات تەنیا سەرگەرمی بڕینی چەند گەڵایەکی دارە گەنیوەکە بێت و نەوێرێت ڕەگ و ڕیشەی سیستمە بیرۆکراتی و حیزبییەکە لە بن بهێنێت، هاوڵاتیان باجی گەورە دەدەن و گەندەڵی وەک مۆتەکەیەک لەسەر جەستەی دەوڵەت دەمێنێتەوە، چونکە بە گۆڕینی دەموچاوەکان تەنیا شێوازی دزینەکە مۆدێرنتر دەبێت، نەک خودی تاوانەکە کۆتایی پێ بێت.